بس نکته غیر حسن بباید که تا کسی مقبول طبع مردم صاحب نظر شود
مقیم : حُسن اگر ذاتی است پس چه نیازی به مقبول افتادن دارد ؟
مسافر : مگه نمی بینی جناب حافظ فرمودند غیر حسن .....
مقیم : قبول . مگه غیر از حسن ، دسته بندی دیگه ای برا نیکی داریم ؟ اصلا باید کلی فکر کنیم تا بخواهیم دنبال یه واژه مترادف حسن انتخاب کنیم که جامع هم باشه ؟
مسافر : اینجا شیخ ما منظورش حسن ظاهر است .
مقیم : خودت داری میگی حسن ظاهر . یعنی ظاهر پسندیده رو به عنوان یه حسن قبول میکنی ؟
مسافر : آقا امیرالمومنین در دعای کمیل می فرمایند . و باسمائک التی ملات ارکان کل شی . هر کدوم از اسماء الهی به عنوان تجلیات ذات هنگامی که صورت ظاهری پیدا میکنند حسن نامیده میشوند . یکی از این اسماء هم جمال و جمیل است .
مقیم : پس اگه این حسنه و صورتی از اسماء الهیه چرا شیخ شما بی اهمیت می دونتش ؟
مسافر : حکما در تعریف جمال گفته اند ، لطافت روح که در اثر انبساط و نور روح مجرد جسم را تحت تاثیر قرار میدهد .
مقیم : پس یعنی هر کی جمالی داشت روحی لطیف داره ؟
مسافر : نه . نکته هم همینجاست . زیبایی ظاهری که به چشم سر خوشایند آید بی اعتبار است چون آنی در پی ندارد . در دوره ای که جمال تعریف مادی پیدا کند ، پیرایشگران ثروتمند ترین مردمان هستند ، آینه ها قیمتی میشوند و اکسیر جوانی کیمیای هستی .
مقیم : پس شیخ شما در پی چه حسنی است ؟
مسافر : لطافتی که زائل شدنی نیست . بنده آن باش که آنی دارد . آن زوال پذیر نیست . آن بالاتر از حال و پایین تر از مُقام است . آنجا دیگر ظاهرها صورتهای مثالی هستند که ترکیبی از خاک و لجن بد بویند . جمال تعریفش به خط و خال نیست . دیگر ابروی برداشته و ریش بلند و صورت سه تیغه و پروفسوری و سیبیل چنگیزی ملاک قضاوت نیست .
مقیم : اگه ملاک نیست پس چرا برای شیخ شما قبول مردم صاحب نظر مهمه ؟
مسافر : تفاوت در دو لفظ است . مردم و مردم صاحب نظر به قول افلاطون دموکراسی (موبوکراسی ) و آریستوکراسی . اگر قبول شرط است قبول کننده هم باید صاحب شرط باشد . صاحب نظر یعنی صاحب چشم دل . چشم دل خط و خال باطن را میشناسد . پیرایشگر دل ، آینه اش جام می است . خرقه به باده فروش میدهد که جام می به گرو بستاند . در جام می است که فروغ رخ ساقی فتاده . دل حرم قدس است . و بعظمتک التی ملات ارکان کل شی . با این عظمت چگونه در این خانه جا میشود . یا خانه بزرگ است و یا صاحبش برای ورود به این خانه خود را به رگ گردن نزدیک میکند . به دعای پیر میکده ان شاالله خدا به ما حسن ظاهر و باطن را اعطا کند